Andrzej Zbych* „Stawka większej niż życie” -jak już, lepiej nie książka

Któż z męskiej części polskiej populacji nie oglądał kiedyś, choćby mimo woli, „Stawki większej niż życie” z niezapomnianym Stanisławem Mikulskim (1929-2014) w roli polskiego komunistycznego superszpiega Hansa Klossa? Popularność tego serialu, wciąż na okrągło przypominanego na różnych kanałach TV, utrzymująca się mimo działań płatnych prześmiewców PRL, jest wraz z reakcjami na podobne seriale (choćby „Czterej pancerni i pies”), przyczynkiem do poważniejszej analizy socjologiczno historycznej. Ponieważ serial był hitem, nie tylko w Polsce i w Układzie Warszawskim, na jego podstawie powstał komiks, który również okazał się sukcesem wydawniczym. Logicznym pójściem za ciosem była i książka (pióra Andrzeja Zbycha*), forma pośrednia między powieścią, a zbiorem opowiadań.

Gaétan Nocq "Raport W. Opowieść rotmistrza Pileckiego" - Do piekła i z powrotem

Gaétan Nocq

Raport W. Opowieść rotmistrza Pileckiego

Tytuł oryginału: Le rapport W. Infiltré à Auschwitz

Tłumaczenie: Olga Mysłowska

Wydawnictwo: Marginesy

Liczba stron: 264

W historii ludzkiej cywilizacji niejednokrotnie dochodzi do wytworzenia się bardzo specyficznych okoliczności, w których to idee humanistyczne ulegają zawieszeniu. Najoczywistszym przykładem jest wojna, czyli okres dewaluacji praw jednostki, powszechnego upodlenia i zbydlęcenia oraz upadku moralnych zasad i wzorców. To właśnie w trakcie wojny, w imię szumnych i podniosłych haseł, dokonuje się masowej eliminacji osobników uznanych za wrogów (nierzadko wedle dość mglistych kryteriów), stąd każdy konflikt to ogrom ofiar ludzkich, w sporej mierze niewinnych (tj. nie zaangażowanych bezpośrednio w walkę). Ale nawet na tym oceanie barbarzyństwa można znaleźć wysepki tak nieludzkiego okrucieństwa, że zetknięcie się z nim szokuje i poraża. Podczas II wojny światowej taką świątynią amoralności był niewątpliwie Konzentrationslager Auschwitz, czyli zespół niemieckich nazistowskich obozów koncentracyjnych i obozu zagłady, funkcjonujący w latach 1940 – 1945 w Oświęcimiu (niem. Auschwitz), który pochłonął ponad 1,3 mln ludzkich istnień. Trudno wyobrazić sobie, by ktoś dobrowolnie dał zamknąć się w tej nazistowskiej fabryce śmierci, z której wychodziło się najczęściej przez krematoryjny komin, ale tak właśnie postąpił Witold Pilecki (1901 – 1948), rotmistrz kawalerii Wojska Polskiego – okoliczności oraz przebieg niezwykłej misji, jakiej podjął się Pilecki w KL Auschwitz możemy poznać, sięgając po komiks Raport W. Opowieść rotmistrza Pileckiego, autorstwa francuskiego rysownika Gaétana Nocq (ur. 1968).