"Ślepy zabójca" Margaret Atwood - O wielopłaszczyznowej niesprawiedliwości

Margaret Atwood

Ślepy zabójca

Tytuł oryginału: The Blind Assassin 

Tłumaczenie: Małgorzata Hesko-Kołodzińska

Wydawnictwo: Wielka Litera

Liczba stron: 632 

Format: papier

 

 

  

Rzeczywistość bywa czarno-biała jedynie w wyobrażeniach (czy bardziej marzeniach) ludzi, naiwnie wierzących, że można sprowadzić ją do zero-jedynkowej postaci, w której istnieją jedynie odpowiedzi „tak” lub „nie”. Tymczasem jest to konstrukt niesłychanie złożony, na który składa się cała paleta różnorakich odcieni szarości – kolejne, wyłaniające i zazębiające się konteksty uzupełniają daną sytuację, będącą wynikową wielu, wielu oddziałujących na siebie czynników, jak i splotów (mniej lub bardziej fortunnych) okoliczności. O tym, jak nieoczywiste, a przy tym skomplikowane mogą być ludzkie żywoty przypomina nam Margaret Atwood, kanadyjska pisarka, poetka i krytyczka literacka, aktywistka społeczna i ekologiczna, autorka uhonorowanej w 2000 roku The Man Booker Prize for Fiction książki Ślepy zabójca.

"Inspector Imanishi investigates" Seichō Matsumoto - Dopasowując puzzle kryminalnej zagadki

Seichō Matsumoto

Inspector Imanishi investigates

Tytuł oryginału: Suna no Utsuwa 

Tłumaczenie: Beth Cary

Wydawnictwo: Penguin Books

Seria: Penguin Modern Classics 

Liczba stron: 352

Format: papier

 

 

  

Człowieczy umysł – źródło naszych procesów myślowych, ukryte gdzieś w neuronowej gęstwinie – to niezwykła maszyneria, której funkcjonowanie wciąż skrywa ogrom tajemnic i niewiadomych. Nie mniej zagmatwane i niełatwe do prześledzenia są zachodzące w nim procesy myślowe, które w połączeniu z wysoce zindywidualizowanym sposobem przetwarzania płynących z otoczenia bodźców, skutkują niepowtarzalnym systemem podejmowania decyzji i wyborów. Dodając do tego kapryśną fortunę, która lubi sobie płatać z nas figle – choćby poprzez konfrontowanie nas ze skrajnie niekomfortowymi, niespodziewanymi okolicznościami – nietrudno o konstatację, że odczytywanie intencji bliźniego czy motywów jego postępowania to nie lada wyzwanie. O tym jak trudnym bywa owa sztuka przypomina nam Seichō Matsumoto (1909 – 1992), japoński pisarz specjalizujący się w powieściach detektywistycznych, autor książki Inspector Imanishi Investigates.

"Boski Wiatr. Japońskie Formacje Kamikaze w II Wojnie Światowej" Rikihei Inoguchi, Tadashi Nakajima, Roger Pineau - O odwadze i skrajnej desperacji

Rikihei Inoguchi, Tadashi Nakajima, Roger Pineau

Boski Wiatr. Japońskie Formacje Kamikaze w II Wojnie Światowej

Tytuł oryginału: Shinpū Tokubetsu Kōgekitai 

Tłumaczenie z j. ang.: Katarzyna Kasterka, Ewa Plieth-Pikus

Wydawnictwo: Oficyna Wydawnicza Finna

Liczba stron: 270

Format: papier

 

 

 

W XIII wieku, u szczytu swojej potęgi, Imperium Mongołów, którego władcą był podówczas Kubilaj-chan, dwukrotnie (w 1274 roku oraz w 1281 roku) próbowało podbić Japonię. W obu przypadkach, po wstępnych sukcesach sprowadzających się do zdobycia pomniejszych wysp (Cuszimy oraz Iki) i próbach desantu na Kiusiu, ogromna flota mongolska zaznała niszczycielskiej siły przyrody – zarówno podczas pierwszej, jak i drugiej wyprawy, tajfun o niespotykanej wcześniej mocy zmiótł mongolskie okręty, z których wiele poszło na dno wraz z załogami, co ocaliło Japonię przed mongolską hordą. Dwukrotna koincydencja była na tyle fortunna, a przy tym niezwykła, że owo zrządzenie losu uznano za interwencję bóstw opiekujących się Japonią, zaś tajfun, który pochłonął flotę inwazyjną został nazwany Boskim Wiatrem (jap. 神風, Kamikaze). Kilkaset lat później, w roku 1944, niedługo po klęsce poniesionej w bitwie na Morzu Filipińskim (19 – 20 czerwca) – pośród amerykańskich lotników i marynarzy określanej wymownym mianem The Great Marianas Turkey Shooting (pol. wielkie polowanie na indyki nad Marianami) – która ostatecznie łamie potencjał japońskich sił powietrznych (w przeciągu 2 dni Japończycy tracą 315 samolotów oraz 3 lotniskowce), Kraj Kwitnącej Wiśni znajduje się w podobnie beznadziejnej sytuacji. I tym razem potęga wroga zdaje się być zbyt wielka, by można się jej przeciwstawić, a szanse na odwrócenie losów japońsko-amerykańskiego konfliktu należy rozpatrywać w kategoriach cudu.

"Penelopa na wojnie" Oriana Fallaci - O bitwach z majakami i złudami

Oriana Fallaci

Penelopa na wojnie

Tytuł oryginału: Penelope alla guerra 

Tłumaczenie: Adam Ostrowski

Wydawnictwo: Państwowy Instytut Wydawniczy

Seria: Klub Interesującej Książki  

Liczba stron: 217

Format: papier

 

 

  

Prawdziwa wojna to nie ta, na której walczysz z powodu dwóch wszechwładnych głupców zdecydowanych zrzucić bombę. Prawdziwa wojna to ta, na której walczysz z miłością i nienawiścią bez niczyjego rozkazu (...) [1]. Emocje, które rodzą się w ludzkim sercu to potężne żywioły – ich rozbudzenie może prowadzić do burz, których absolutnie nie sposób kontrolować. Łódka życia trafiająca na sztormowe fale uczuć może łatwo stać się łupinką, targaną bezlitosnymi prądami, które boleśnie uświadamiają, jak niewiele trzeba, by utracić stery nad własnym żywotem, jeśli w swoje szpony pochwycą go kapryśne instynkty i zaślepiające żądze. Przekonuje się o tym protagonistka powieści Penelopa na wojnie autorstwa Oriany Fallaci (1929 – 2006), włoskiej dziennikarki i pisarki.

"Góry śpiewają" Nguyễn Phan Quế Mai - O wojnie wietnamskiej z wietnamskiej perspektywy

Nguyễn Phan Quế Mai

Góry śpiewają

Tytuł oryginału: The Mountains Sing 

Tłumaczenie: Izabela Matuszewska

Wydawnictwo: Albatros

Seria: Piąta strona świata 

Liczba stron: 464

Format: papier

 

 

  

Niemal każda wojna – jeśli uwzględnić ogrom destrukcji, chaosu i przelewu krwi, jaki za sobą niesie – jest wydarzeniem dramatycznym i niepotrzebnym, lecz szczególnie bolesne i traumatyczne są bratobójcze walki, kiedy to po dwóch stronach barykady stają przedstawiciele tego samego narodu. Tragizm tego typu konfliktów zasadza się również w fakcie, że w przypadku krain, którym kapryśna fortuna wyznacza na mapie położenie geograficzne w bezpośrednim sąsiedztwie ważkich węzłów geopolitycznej sieci, wszelkie wewnętrzne animozje i niesnaski są podsycane przez zewnętrzne siły, które tym sposobem walczą ze sobą na neutralnej szachownicy wojen zastępczych (ang. proxy wars). Tego typu starciem jest trwająca w latach 1955 – 1975 wojna wietnamska (zwana też drugą wojną indochińską, wojną amerykańsko-wietnamską lub amerykańską interwencją w Wietnamie), w którą zaangażowane są z jednej strony Wietnam Północny, wspierany m.in. przez ZSRR oraz ChRL, z drugiej zaś Wietnam Południowy wraz z międzynarodową koalicją obejmującą Stany Zjednoczone i ich sojuszników – Koreę Południową, Tajlandię, Australię, Nową Zelandię i Filipiny. O toksycznym wpływie wojny wietnamskiej na samych Wietnamczyków przypomina Phan Quế Mai Nguyễn (ur. 1973), wietnamska pisarka i poetka, autorka powieści Góry śpiewają.

"Powrót do życia. O żałobie i grzybach" Long Litt Woon - Śmierć i mykologia

Long Litt Woon

Powrót do życia. O żałobie i grzybach

Tytuł oryginału: Stien tilbake til livet - Om sopp og sorg 

Tłumaczenie: Elżbieta Ptaszyńska-Sadowska

Wydawnictwo: Literackie

Liczba stron: 306

Format: papier

 

 

  

Chociaż śmierć to nieodzowna składowa każdego żywota, które zawsze jest procesem skończonym, to bywają sytuacje, gdy z jej istnieniem bardzo trudno jest się pogodzić. Kiedy kostucha zabiera bliską nam osobę, z którą łączy nas rozległa płaszczyzna wspólnych, a w dodatku miłych doświadczeń – długoletniego towarzysza ziemskiej podróży – okres, jaki następuje po jej odejściu z reguły wypełniony jest bólem, cierpieniem oraz poczuciem trudnej do zapełnienia pustki. W takich newralgicznych okolicznościach łatwo jest pogrążyć się w beznadziei, stąd wszystko, co pozwoli nam opuścić jałową ziemię rozpaczy, jawi się jako błogosławieństwo. Jedną z tego typu rzeczy o kojących właściwościach jest pasja (nawet nowo rozbudzona), o czym przypomina nam Litt Woon Long (ur. 1958), pochodząca z Malezji, norweska antropolożka, autorka książki Powrót do życia. O żałobie i grzybach.

"Wegetarianka" Han Kang - Wysoka cena pórby upodmiotowienia

Han Kang

Wegetarianka

Tytuł oryginału: Chaeshikjueuija (채식주의) 

Tłumaczenie: Justyna Najbar-Miller, Choi Jeong In

Wydawnictwo: W.A.B.

Liczba stron: 131

Format: .epub

 

 

  

Wspólne egzystowanie w ludzkiej gromadzie nierzadko wiąże się z przystosowywaniem do całego szeregu reguł, zasad oraz oczekiwań innych. To w pewnej mierze tłamszenie swojej osobowości, przycinanie jej do obowiązujących w danej społeczności wzorców i standardów. Bywa, że owe wymogi przytłaczają na tyle, że stają się pętami boleśnie wżynającymi się w skórę – z biegiem czasu może zatem pojawić się naturalna potrzeba, by się z owego ucisku wyzwolić, by zacząć żyć po swojemu, by odciąć się od dotychczasowego bytu i wkroczyć na samodzielnie wybraną życiową ścieżkę. Tyle, że cena takiej decyzji o upodmiotowieniu może być bardzo wysoka, o czym przypomina nam koreańska noblistka Han Kang (ur. 1970), autorka uhonorowanej w 2016 roku nagrodą International Booker Prize for Fiction powieści Wegetarianka.

"Biała elegia" Han Kang - Głos zmarłej siostry

Han Kang

Biała elegia

Tytuł oryginału: Huin (흰) 

Tłumaczenie: Justyna Najbar-Miller

Wydawnictwo: W.A.B.

Liczba stron: 96

Format: .epub

 

 

  

Trafiając do odległego, zarówno geograficznie jak i kulturowego miejsca, gdzie niemal z każdego kąta atakuje nas obcość, niejako zmuszeni zostajemy do tego, by w sposób bardziej świadomie przebywać tu i teraz. Sami sobie jesteśmy towarzystwem, naszymi kompanami stają się nasze myśli oraz wspomnienia. Wymuszona samotność na obczyźnie (choćby chwilowa) wyrzuca nas z kolein rutyny, co sprzyja uważniejszemu spojrzeniu na otoczenie, na samego siebie oraz na wydarzenia, jakie stały się naszym udziałem w bliższej i dalszej przeszłości, wydarzenia, które uformowały naszą osobowość. Ta baczna obserwacja może prowadzić do interesujących spostrzeżeń czy odkryć, czego potwierdzeniem jest książka Biała elegia pióra koreańskiej noblistki Han Kang (1970), która w 2024 roku została uhonorowana „za prozę mierzącą się z historycznymi traumami i odsłaniającą kruchość ludzkiego życia”.