"Czarny jak ja" John Howard Griffin - O konieczności reagowania na cudzą niedolę

Czarny jak ja

John Howard Griffin

Tytuł oryginału: Black Like Me

Tłumaczenie: Małgorzata Glasenapp

Wydawnictwo: W.A.B.

Seria: Terra incognita 

Liczba stron: 211

Format: .epub

 

Zrozumienie bliźniego wymaga od nas ogromnych pokładów empatii, które niezbędne są do przyjęcia odmiennej perspektywy. Tyle, że uczucia oraz wyobraźnia nie zawsze okazują się wystarczające, by w pełni pojąć doświadczenie związane immanentnie z daną materią. Dla przykładu, aby uzmysłowić sobie położenie czarnoskórego obywatela w amerykańskim społeczeństwie (szczególnie w realiach Głębokiego Południa) w późnych latach 50-tych XX wieku, należałoby zetknąć się z wszelkimi upokorzeniami i represjami, jakie spotykają Afroamerykanów wyłącznie z racji koloru skóry. Rzecz trudna, lecz niekoniecznie niewykonalna, o czym przekonuje nas John Howard Griffin (1920 – 1980), pochodzący z Teksasu amerykański dziennikarz i działacz na rzecz ruchu praw obywatelskich, autor niezwykłej książki Czarny jak ja.

"Safe from the Neighbors" Steve Yarbrough - O prawach do wolności wolnych od wątpliwości

Steve Yarbrough

Safe from the Neighbors

Wydawnictwo: Knopf Doubleday Publishing Group

Liczba stron: 231

Format: .epub

 

 

 

 

 

 

 

Człowiek to na ogół istota na tyle antropocentryczna, że kiedy przychodzi do miar czasu, to realia pamiętane jeszcze przez dziadów oraz pradziadów, uchodzą niemal za odwieczne, zaś wszelkie usiłowania dążące do ich zmiany, traktowane są w kategoriach zamachu na uświęcone wartości. Umysł z tak zawężoną perspektywą koncentruje się na tu i teraz, nie przyjmując do wiadomości, że obecny stan rzeczy – szczególnie jeśli oparty jest na głębokiej niesprawiedliwości – może być jedynie tymczasowym układem sił, nieuchronnie skazanym na zagładę. Stąd dramatyczne próby obrony tego, co znane i utarte, które, zgodnie z żywionymi nadziejami, winno być niezmienne – tyle, że takie uparte wzbranianie się przed nowym może wydać fatalne owoce, które szybko gniją i zatruwają kontakty z przyszłymi pokoleniami. Przestrzega nas przed tym Steve Yarbrough (ur. 1956), amerykański pisarz i wykładowca akademicki, prywatnie mąż eseistki i tłumaczki Ewy Hryniewicz-Yarbrough, autor nie przełożonej do tej pory na język polski powieści Safe from the Neighbors.

Rachel Abbott „Obce dziecko” - ciekawy pomysł na intrygę kryminalną

Rachel Abbott

Obce dziecko

tytuł oryg. Stranger Child (2015)
cykl: DCI Tom Douglas #4
tłumaczenie: Jacek Konieczny
Wydawnictwo Filia 2016, paperback, 448 pages
ISBN: 9788380750937

Cykl powieściowy angielskiej pisarki Rachel Abbot o inspektorze brytyjskiej policji Tomie Douglasie spodobał mi się od pierwszej powieści (Tylko niewinni) i obecnie, po trzech już książkach z tej serii, uczucie to okrzepło na tyle, że sięgając po czwartą odsłonę przygód tego sympatycznego policjanta działałem na pewniaka. Może nie było to pożądanie każdego kolejnego tomu, jakie wzbudził we mnie na przykład cykl Cormoran Strike pióra Roberta Galbraitha*, ale proste oczekiwanie dobrej rozrywki na poziomie, po którą się sięga bez śladu obaw o to, co się okaże po rozpoczęciu lektury.

„Lincoln w Bardo" George'a Saundersa - literacka wydmuszka?

George Saunders

Lincoln w Bardo

tytuł oryg. Lincoln in the Bardo (2017)

tłumaczenie: Michał Kłobukowski

Wydawnictwo Znak, 2018, harcover, 440 stron

ISBN: 9788324055425

Lekturą przewidzianą na temat wrześniowego spotkania Dyskusyjnego Klubu Książki w Rawie Mazowieckiej było dzieło George’a Saundersa Lincoln w Bardo. Temu współczesnemu (ur. 1958) amerykańskiemu pisarzowi nie chodziło bynajmniej o Bardo w Kotlinie Kłodzkiej, choć to też miasto cudów, ale o krainę jeszcze bardziej magiczną. Nie jest to nawet buddyjskie bardo oznaczające między innymi stan pomiędzy śmiercią a kolejnymi narodzinami, lecz chwila jeszcze bardziej szczególna, mianowicie przejście między momentem śmierci ciała i momentem, gdy dusza wchodzi w Bramę Piotrową by po uzyskaniu wyroku udać się na dół bądź na górę zależnie od wyceny zasług i przewinień życia doczesnego.

"The Changeling" Kenzaburō Ōe - Zapełniając pustkę

Kenzaburō Ōe

The Changeling

Tytuł oryginału: Torikae ko (Chenjiringu)

Tłumaczenie: Deborah B. Boehm

Wydawnictwo: Atlantic Books

Liczba stron: 381

Format: .epub

 

 

Ludzka psychika to konstrukt niesłychanie zawiły i skomplikowany, który – mimo iż poświęcono mu nielichą ilość badań i studiów – wciąż skrywa przed nami liczne tajemnice i trudne do rozwikłania zagadki. O tym jak nieprzewidywalne bywają meandry człowieczego umysłu przypominają nam niezrozumiałe czy irracjonalne (z naszego punktu widzenia) decyzje bliskich nam osób, które – jak nam się tylko wydaje – znamy bardzo dobrze. Przepaść, jaka rozwiera się pod naszymi stopami na skutek szokującego działania kogoś, z kim łączy nas uczuciowa więź, nierzadko popycha nas do prób uzasadnienia owych niewytłumaczalnych czynów. Przypisując im motyw, racjonalizujemy je i wypychamy obcość, która już zaczyna się mościć pod naszym progiem. Tyle, że poszukiwania bodźców skłaniających ludzi do robienia rzeczy skrajnych czy nieodwracalnych, mogą wiązać się z koniecznością zajrzenia w te zakamarki pamięci, które wolelibyśmy przemilczeć. Czegóż to jednak nie robi się w imię miłości czy przyjaźni, o czym pięknie pisze japoński noblista Kenzaburō Ōe (ur. 1935), autor powieści The Changeling.

"Deszczowe ptaki" Clarissa Goenawan - Rzecz o ulotności i stracie

Deszczowe ptaki

Clarissa Goenawan

Tytuł oryginału: Rainbirds

Tłumaczenie: Ewa Kleszcz

Wydawnictwo: Prószyński i S-ka

Liczba stron: 374

 

 

 

 

Nagła i gwałtowna śmierć bliskiej nam osoby, szczególnie gdy stoją za nią inni, wywołuje płomień szoku i niedowierzania, który ugaszony może zostać przez poznanie okoliczności zgonu. Skołatany umysł domaga się odpowiedzi na pytania kto i dlaczego pozbawił życia, kogoś będącego ważką składową naszej egzystencji. Poszukiwania informacji mogą jednak okazać się równie mozolne, co bolesne i kłopotliwe, bowiem ujawniające tę część egzystencji, która w imię świętego spokoju spychana jest na margines świadomości. Przekonuje się o tym Ren Ishida, bohater powieści Deszczowe ptaki autorstwa Clarissy Goenawan (rocznik 1988), urodzonej w Malezji singapurskiej pisarki.

"Sensei i miłość" Hiromi Kawakami - O wychodzeniu ze skorupy samotności

Sensei i miłość

Hiromi Kawakami

Tytuł oryginału: Sensei no kaban

Tłumaczenie: Anna Zalewska

Wydawnictwo: W.A.B.

Seria: Don Kichot i Sancho Pansa 

Liczba stron: 240

 

 

Miłość to zagadnienie na tyle skomplikowane, a przy tym niezgłębione, iż w zasadzie trudno mówić o recepcie na udane przybliżenie tej materii. Wydaje się, że żadna próba podjęcia tego fenomenu w karby słów nie będzie wyczerpująca – zawsze pozostanie jakaś luka, która sprawi, iż dzieło będzie niepełne i niekompletne. Skoro z założenia nie sposób wyczerpująco przedstawić miłosnej tematyki to niegłupim rozwiązaniem jest postawienie na prostotę i pogodzenie się z tym, iż opiszemy jedynie wyimek całości – można odnieść wrażenie, że taką właśnie ścieżką rozumowania kroczy Hiromi Kawakami (ur. 1958), japońska pisarka, eseistka i krytyczka literacka, autorka powieści Sensei i miłość.

"Quicksand" Jun'ichirō Tanizaki - W kręgach kłamstwa i zazdrości

Quicksand

Jun'ichirō Tanizaki

Tytuł oryginału: Manji

Tłumaczenie: Howard Hibbett

Wydawnictwo: Vintage Classics

Liczba stron: 172

 

 

 

 

Kłamstwo jako kuszące, tymczasowe rozwiązanie, które zastosowane zostaje doraźnie, pod wpływem impulsu, za sprawą okoliczności. Kłamstwo, które wsącza się w nasze relacje z ludźmi i stopniowo je zatruwa. Kłamstwo, pozornie rachityczne i nieznaczące, które jednak wymusza kolejne wykręty i krętactwa. Kłamstwo, które wkrótce okazuje się niebezpiecznym labiryntem – w jego trzewiach zaczynają gubić się nawet jego konstruktorzy. Kłamstwo – rzecz mogąca uchodzić za fascynującą o tyle, o ile jego toksyczne wydzieliny nie oddziałują na nas bezpośrednio, o czym przekonują się bohaterowie powieści Quicksand, japońskiego mistrza pióra Jun'ichirō Tanizakiego (1886 – 1965).