Wolna i niezawisła Ukraina jest jedynym prawdziwym gwarantem niepodległości Polski. Jeśli upadnie Ukraina, kwestią czasu będzie upadek Polski.

poniedziałek, 20 grudnia 2021

"The Frolic of the Beasts" Yukio Mishima - Taniec śmierci, taniec szaleństwa, taniec autodestrukcji

Yukio Mishima

The Frolic of the Beasts

Tytuł oryginału: Kemono no Tawamure
Tłumaczenie: Andrew Clare
Wydawnictwo: Penguin Books
Seria: Penguin Modern Classics
Liczba stron: 176




Kiedy miłosne uniesienie skażone zostanie ziarnem psychozy, może ono przekształcić się w jedną ze swoich najbardziej pokracznych form, tj. w zaborczą i obsesyjną zazdrość. Obiekt westchnień staje się zarazem źródłem perwersyjnej niechęci, ocierającej się o nienawiść i wzbudza równie silne, co przeciwstawne emocje. Pożądaniu towarzyszy poczucie krzywdy, a w parze z namiastką czułości pojawia się paranoiczna podejrzliwość. Udręczony umysł, targany nieustannym, nerwowym napięciem, zagania się na skraj przepaści, za którą rozpościera się bezdenna otchłań szaleństwa. W takich okolicznościach bywa, że ratunkiem przed samounicestwieniem jest radykalne przecięcie potężnego uczuciowego węzła, tj. wepchnięcie ukochanej osoby w cudze ramiona – powątpiewanie przeradza się w pewność, zaś wydumane przewiny przywdziewają szaty realności. Cóż jednak, jeśli pajęczyna misternie plecionego planu zostanie zaburzona przez przekroczenie założonego marginesu błędu? Jak wygląda krajobraz po burzy, której przebieg jest zupełnie inny, niż zaplanował to sobie jej inicjator? Interesującym pejzażem po tego typu kataklizmie raczy nas Yukio Mishima (1925 – 1970) w swojej powieści The Frolic of the Beasts.

środa, 15 grudnia 2021

"Uczennica" Osamu Dazai - O zieleni majowych ogórków

Osamu Dazai

Uczennica

Tytuł oryginału: Joseito
Tłumaczenie: Iga Rutkowska
Wydawnictwo: Akademickie Dialog
Seria: Skarby Orientu
Liczba stron: 42
Format: .epub



Jednym z objawów geniuszu słownego demiurga jest umiejętność napełnienia kreowanej postaci witalnością tak potężną, że nam, czytelnikom, trudno jest uwierzyć, iż mamy do czynienia jedynie z wytworem cudzej wyobraźni. Już po pierwszych stronach zapominamy o konturach otaczającej nas rzeczywistości i pogrążamy się w poznawaniu kogoś, kto żywo oddziałuje na naszą percepcję, nasycając ją różnorodną paletą emocji. Umowność czy też fikcyjność istnienia zupełnie nie przeszkadza nam w wydawaniu osądów dotyczących charakteru, podejmowanych wyborów czy danych zachowań i dopiero moment zadumy uzmysławia nam, że nasze reakcje odnoszą się do kogoś, kto bytuje wyłącznie na papierowych kartach. O tej potędze słowa przypomina nam choćby Osamu Dazai (1909 – 1948), autor noweli Uczennica.

piątek, 10 grudnia 2021

"Wykluczeni" Elfriede Jelinek - O destrukcyjnych buntownikach

Elfriede Jelinek

Wykluczeni

Tytuł oryginału: Die Ausgesperrten
Tłumaczenie: Anna Majkiewicz, Joanna Ziemska
Wydawnictwo: W.A.B.
Liczba stron: 268
 
 



Destrukcyjna moc żywiołu objawia się tym, że zniszczeniom fizycznym, towarzyszą obrażenia psychiczne, jakich doznają ofiary, którym udaje się przetrwać. Te rany są o tyle fatalne, że z reguły goją się znacznie dłużej niż trwa odbudowa tego, co uległo jedynie materialnemu uszkodzeniu. Bez wątpienia takim potężnym, a przy tym zgubnym kataklizmem jest wojna, której echa rezonują jeszcze przez wiele lat po tym, jak umilkną ostatnie działa czy karabiny. Przypomina nam o tym choćby Elfriede Jelinek (ur. 1946), austriacka pisarka i feministka, laureatka Literackiej Nagrody Nobla w roku 2004, autorka powieści Wykluczeni.

poniedziałek, 6 grudnia 2021

Agnieszka Jelonek "Koniec świata, umyj okna" - O zachowywaniu pozorów mimo nieuchronnej katastrofy

Agnieszka Jelonek

Koniec świata, umyj okna

Wydawnictwo: Cyranka
Liczba stron: 89
 
 
 




Każdy z nas obdarzony jest indywidualnym aparatem percepcyjnym, za pomocą którego rejestrujemy i przetwarzamy płynące z otaczającego nas świata bodźce. Oznacza to, że nasz byt przeżywamy w sposób wysoce niepowtarzalny, co z jednej strony gwarantuje poczucie wyjątkowości, z drugiej zaś sprawia, że nie zawsze jesteśmy w stanie zrozumieć swoich bliźnich. To, co dla nas oczywiste i klarowne, dla innych może być niezrozumiałe i zagadkowe. Na szczęście nad tymi dwoma różnymi rzeczywistościami możliwe jest rozrzucenie pomostu umożliwiającego porozumienie – takim trapem nad otchłanią obcości jest literatura, z pomocą której możemy choćby częściowo wyrazić to, co pozornie niewyrażalne. I tak, dzięki krótkiej powieści Koniec świata, umyj okna pióra Agnieszki Jelonek, możemy przekonać się, jak wygląda zmaganie się z nerwicą lękową, zaburzeniem równie podstępnym, co tajemniczym, niejednokrotnie traktowanym w kategoriach wymysłu czy fanaberii.

środa, 1 grudnia 2021

Anna Sudoł "Projekt" - O nadinstytutionalizacji sztuki

Anna Sudoł

Projekt

Wydawnictwo: Korporacja Ha!art
Seria: Prozatorska pod redakcją Piotra Mareckiego
Liczba stron: 348
 
 




Fałszywe grymasy zadowolenia, nieszczere uśmiechy potakiwania, pochlebcze szczerzenie się – ileż można to znosić? Każdy z nas ma w sobie granicę, po przekroczeniu której wylewa się z nas nagromadzona frustracja i złość. Takie upusty mogą przynosić ulgę i wytchnienie, jeśli gniewem, tym narowistym koniem lubującym się w kłusowaniu w przypadkowych kierunkach, uda się nam stosownie pokierować. Bo przy odpowiednim wysiłku nasze wzburzenie może zostać przekute w coś na tyle trwałego, że zaklniemy w tym prześladujące nas traumy i złe emocje. Wydaje się, że takim właśnie tworem jest powieść Projekt autorstwa Anny Sudoł (ur. 1990).

piątek, 26 listopada 2021

Dunya Mikhail "Pszczelarz z Sindżaru" - Korzenie desperacji

Dunya Mikhail

Pszczelarz z Sindżaru 

Tytuł oryginału: Fi suk as-sabaja
Tłumaczenie z j. ang.: Robert Sudół
Wydawnictwo: Otwarte
Liczba stron: 296
 
 



Wojna to klęska humanitaryzmu, bowiem zbrojny konflikt stwarza warunki, w których de facto obowiązuje prawo silniejszego, co katalizuje zachowania podłe, małostkowe i nikczemne. Moralność musi ustąpić ideologii, która kategoryzuje ludzi, przyklejając im łatki „swoich” oraz „wrogów”, przyzwalając zarazem, by pechowcom zaklasyfikowanym jako „przeciwnicy”, odbierać godność na wszelkie możliwe sposoby. Doraźne sądy napędzane emocjami oraz uprzedzeniami zastępują sprawiedliwość, co jest zarzewiem ogromnych dramatów, których ofiarą padają z reguły ci, którzy wcale nie chwytają za broń, tj. starcy, dzieci oraz kobiety. To właśnie takie ekstremalne warunki stanowią test charakteru danego człowieka – w konfrontacji z czymś nieznanym, straszliwym, wymykającym się ludzkiej zdolności pojmowania, przestają liczyć się słowne deklaracje, zaś istotne stają się czyny i działania, dzięki czemu mogą narodzić się prawdziwi bohaterowie. Do grona takich szlachetnych herosów z pewnością można zaliczyć Abd Allaha, kluczową postać książki Pszczelarz z Sindżaru pióra Dunyi Mikhail (1965), pochodzącej z Iraku amerykańskiej poetki, tłumaczki i dziennikarki.

środa, 24 listopada 2021

Stanisław Lem i Bajki robotów w DKK

Bajki robotów Stanisław Lem audiobook

audiobook

Bajki robotów

by Stanisław Lem

czyta: Borys Szyc
Wydawnictwo Literackie 2012
ISBN: 9788308049983


Lekturą listopada 2021 w moim, czyli rawskim, Dyskusyjnym Klubie Książki były Bajki robotów Stanisława Lema. Tego akurat pisarza bardzo lubię, a jeszcze bardziej doceniam, nie tylko jako polskiego, ale światowego tytana SF i literatury w ogóle. Pierwszym moim kontaktem z jego dorobkiem była powieść Eden, którą czytałem jeszcze w szkole podstawowej, potem było kilka innych książek. Choć dobrze wspominam lekturę bardzo podobnego do Bajek robotów dzieła, czyli Cyberiady, to nie pamiętałem już, czy Bajki robotów też w przeszłości czytałem. Mogło się okazać, że tak, albo że nie...


poniedziałek, 22 listopada 2021

Carson McCullers "Serce to samotny myśliwy" - O potędze ciszy

Carson McCullers

Serce to samotny myśliwy

Tytuł oryginału: The Heart is a Lonely Hunter
Tłumaczenie: Jadwiga Olędzka
Wydawnictwo: Czytelnik
Seria: Nike
Liczba stron: 503




Słowo, rozumiane jako zespół dźwięków, którym przypisane jest określone znaczenie, jest podstawą komunikacji. Tyle, że kiedy słów jest zbyt wiele, zamiast informacją, raczeni jesteśmy kakofonią, z której nie sposób wyłowić żadnych treści. Kiedy wszyscy naraz starają się coś powiedzieć, żeby zostać usłyszanym, podświadomość nakazuje coraz mocniej podnosić głos, by wreszcie zacząć krzyczeć, co szybko prowadzi do chaosu, dla którego lekiem okazuje się być cisza. Cisza ucząca cierpliwości, pokory oraz wyrozumiałości, nie mogąca jednak uchronić nas przed samotnością, na którą z reguły skazujemy się sami, poprzez zasklepienie się w naszych egoistycznych skorupach. Przypomina nam o tym amerykańska pisarka Carson McCullers (1917 – 1967), autorka powieści Serce to samotny myśliwy.